วันพฤหัสบดีที่ 22 กันยายน พ.ศ. 2554

ทฤษฎีสี (COLOR THEORY)

ความเป็นมาของสี
              สีเป็นสิ่งที่มีความสำคัญอย่างหนึ่งในการดำรงชีวิต  ซึ่งมนุษย์รู้จักสามารถนำมาใช้ให้เกิดประโยชน์ในชีวิตประจำวัน  มาตั้งแต่สมัยดึกดำบรรพ์ในอดีตกาล  มนุษย์ได้ค้นพบสีจากแหล่งต่าง ๆ จากพืช  สัตว์  ดิน และแร่ธาตุนานาชนิด  จากการค้นพบสีต่าง ๆ เหล่านั้น  มนุษย์ได้นำเอาสีต่างๆมาใช้ประโยชน์อย่างกว้างขวาง  โดยนำมาระบายลงไปบนสิ่งของภาชนะเครื่องใช้หรือระบายลงไปบนรูปปั้น  รูปแกะสลัก   เพื่อให้รูปเด่นชัดขึ้น  มีความเหมือนจริงมากขึ้น  รวมไปถึงการใช้สีวาดลงไปบนผนังถ้ำ  หน้าผา  ก้อนหิน เพื่อใช้ถ่ายทอดเรื่องราว และทำให้เกิดความรู้สึกถึงพลังอำนาจที่มีอยู่เหนือสิ่งต่างๆ ทั้งปวง

ที่มาของสี
สีที่มนุษย์ใช้อยู่ทั่วไป ได้มาจาก 
      1.สสารที่มีอยู่ตามธรรมชาติ  นำมาใช้โดยตรง หรือด้วยการสกัด  ดัดแปลงบ้าง จากพืช สัตว์  ดิน แร่ธาตุต่าง ๆ
      2.สสารที่ได้จากการสังเคราะห์  ผลิตขึ้นโดยกระบวนการทางเคมี เป็นสารเคมีที่ผลิตขึ้น 
      3.แสง เป็นพลังงานชนิดเดียวที่ให้สี โดยอยู่ในรูปของรังสี (Ray) ที่มีความเข้มของแสง อยู่ในช่วงที่สายตามองเห็นได้ 

ความสำคัญของสี
        สีเป็นองค์ประกอบที่มีอิทธิพลต่อความรู้สึก อารมณ์ และจิตใจ  สีจะให้ประโยชน์ในด้านต่าง ๆ เช่น
 1.ใช้ในการจำแนกสิ่งต่าง ๆ เพื่อให้เห็นชัดเจน
 2.ใช้ในการจัดองค์ประกอบของสิ่งต่าง ๆ เพื่อให้เกิดความสวยงาม กลมกลืน เช่น การแต่งกาย  การจัดตกแต่งบ้าน
 3.ใช้ในการจัดกลุ่ม พวก คณะ ด้วยการใช้สีต่าง ๆ เช่น คณะสี  เครื่องแบบ
 4.ใช้ในการสื่อความหมาย เป็นสัญลักษณ์ หรือใช้บอกเล่าเรื่องราว
 5.ใช้ในการสร้างสรรค์งานศิลปะ เพื่อให้เกิดความสวยงาม  สมจริงและน่าสนใจ
 6.เป็นองค์ประกอบในการมองเห็นสิ่งต่าง ๆ ของมนุษย์ 

ความหมายของสี
            ทฤษฎีสี หมายถึง ลักษณะกระทบต่อสายตาให้เห็นเป็นสีมีผลถึงจิตวิทยา คือมีอำนาจให้เกิดความเข้มของแสงที่อารมณ์และความรู้สึกได้ การที่ได้เห็นสีจากสายตา สายตาจะส่งความรู้สึกไปยังสมองทำให้เกิดความรู้สึกต่างๆตามอิทธิพลของสี เช่น สดชื่น ร้อน ตื่นเต้น เศร้า สีมีความหมายอย่างมาก
              สี  คือ  ลักษณะของแสงที่ปรากฏแก่สายตาให้เห็นเป็นสี (พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน) 
สีในทางวิทยาศาสตร์   หมายถึง เป็นคลื่นแสงหรือความเข้มของแสงที่สายตาสามารถมองเห็น
สีในทางศิลปะ    หมายถึง ทัศนธาตุอย่างหนึ่งที่เป็นองค์ประกอบสำคัญของงานศิลปะ และใช้ในการสร้างงานศิลปะ โดยจะทำให้ผลงานมีความสวยงาม  ช่วยสร้างบรรยากาศ มีความสมจริง เด่นชัดและน่าสนใจมากขึ้น


ประเภทของแม่สี
แม่สีในยุคปัจจุบัน อาจจำแนกออกได้เป็น 3 ประเภท
 1.แม่สีจิตวิทยา
              เป็นสีในกลุ่มที่มีอิทธิพลต่อความรู้สึก และมีผลต่อจิตใจของมนุษย์  มักใช้ในการรักษาคนไข้  เช่นโรคประสาท หรือโรคทางจิต แม่สีจิตวิทยาสี 4 สีประกอบด้วย สีแดง สีเหลือง สีเขียว และสีน้ำเงิน

2.แม่สีวิทยาศาสตร์
               เป็นสีที่เกิดจากการสร้างหรือประดิษฐ์ขึ้นจากกระบวนการทางวิทยาศาสตร์ แม่สีในกลุ่มนี้ประกอบด้วย สีแสด สีเขียวมรกต และสีม่วง

3.แม่สีศิลปะ
                แม่สีศิลปะหรือแม่สีวัตถุธาตุ หมายถึง สีที่ใช้ในการวาดภาพ หรือสร้างสรรค์ผลงานทางศิลปะทั่วๆ  แม่สีในกลุ่มนี้ประกอบด้วย สีแดง สีเหลือง และสีน้ำเงิน


คุณลักษณะของสี
สีแท้ (HUE) 
      สีที่ยังไม่ถูกสีอื่นเข้าผสม เป็นลักษณะของสีแท้ที่มีความสะอาดสดใส เช่น แดง เหลือง น้ำเงิน
 
สีอ่อนหรือสีจาง (TINT) 
     ใช้เรียกสีแท้ที่ถูกผสมด้วยสีขาว เช่น สีเทา
, สีชมพู 
สีแก่ (SHADE) 
     ใช้เรียกสีแท้ที่ถูกผสมด้วยสีดำ เช่น สีน้ำตาล



วงจรสี
สีขั้นที่ 1 หรือแม่สี (Primary Colours)แม่สี ประกอบด้วยสี 3 สี คือ 
        สีแดง
 
        สีเหลือง
 
        สีน้ำเงิน
 
ซึ่งเป็นสีที่ไม่สามารถ ผสมได้จากสีใดๆ

สีขั้นที่ 2 (Secondary Colours)
สีขั้นที่ 2 ประกอบด้วยสี 3 สี คือ 
         สีส้ม
 (แดง + เหลือง) 
         สีเขียว
 (เหลือง + น้ำเงิน) 
         สีม่วง
 (แดง + น้ำเงิน) 
สีกลุ่มนี้ได้จากการผสมแม่สี 2 สีเข้าด้วยกัน


สีขั้นที่ 3 (Intermediate Colours)
          สีขั้นที่ 3 ได้จากการผสมแม่สีกับสีขั้นที่ 2 จึงได้สีเพิ่มอีก 6 สี ได้แก่ 
สีแดงอมส้ม
 
สีเหลืองอมส้ม
 
สีเขียวอมเหลือง
 
สีน้ำเงินอมเขียว
 
สีน้ำเงินอมม่วง
 
สีม่วงอมแดง

สีขั้นที่ 4 หรือสีตรงข้าม (Complementary Colours)
      ได้จากการผสมสีที่อยู่ตรงข้ามกันของวงจรสี ถ้าผสมในสัดส่วนเท่าๆ กันจะได้ สีดำ หรือ สีเทาเข้ม
          

แต่ถ้าผสมในสัดส่วนที่ไม่เท่ากันก็จะได้สีที่เข้มขึ้น เช่น 

* สีส้ม
 75% ผสมกับ สีน้ำเงิน 25% จะได้ สีส้มเข้มที่คล้ายสีน้ำตาล 

* สีน้ำเงิน
 75% ผสมกับ  สีส้ม 25% จะได้ สีน้ำเงินเข้มที่คล้ายสีเขียวอมน้ำเงิน 
* สีม่วงอมแดง
 75% ผสมกับ สีเขียวอมเหลือง 25% จะได้ สีม่วงตุ่น 


         นอกจากนี้วงจรสี ยังช่วยให้เราแบ่งสีออกเป็น 2 กลุ่มใหญ่คือ สีโทนร้อน และ สีโทนเย็น   
สีโทนเย็น (Cool Colours)                                                                    สีโทนร้อน (Warm Colours)
ให้ความรู้สึกสงบ สบาย เย็น                                                                
ให้ความรู้สึกร้อน ตื่นเต้น


สีตรงข้าม
           สีตรงข้าม คือ การใช้ชุดสีหรือคู่สีที่ตัดกันรุนแรง เป็นสีที่อยู่ตรงข้ามกันในวงจรสีและเป็นสีที่อยู่ต่างวรรณะกัน สีสองสีเมื่อนำมาใช้คู่กันจะทำให้สีทั้งสอง มีความสว่าง และสดใสมากขึ้น การใช้สีแบบนี้ให้ความรู้สึกตื่นเต้น มีชีวิตชีวา เช่นกันสีที่อยู่ตรงข้ามกันในวงจรสี มีทั้งหมด 6 คู่ คือ
                 สีเหลือง                      กับ                 สีม่วง
                 สีเขียว                         กับ                 สีแดง
                 สีส้ม                            กับ                 สีน้ำเงิน
                 สีเขียวเหลือง               กับ                  สีม่วงแดง
                 สีเขียวน้ำเงิน               กับ                   สีส้มแดง
                 สีส้มเหลือง                 กับ                   สีม่วงน้ำเงิน

ความรู้สึกเกี่ยวกับสีในเชิงจิตวิทยา 













ไม่มีความคิดเห็น:

แสดงความคิดเห็น